Arts Radboud UMC slachtoffer deepfakevideo

Artsen worden steeds vaker slachtoffer van deepfakevideo’s waarin nepinformatie wordt verspreid. Zo ook gynaecoloog Annemiek Nap van het Radboudumc. Het universitaire ziekenhuis is een bewustwordingscampagne gestart. "Iemand kan gewoon je stem, gezicht en lijf gebruiken."

Te veel industriële plantaardige oliën binnengekregen? "Neem deze voedingssupplementen als u uw hormonen weer in balans wil brengen, uw lever wil zuiveren en ook uw hersenen en hart." Dat zegt gynaecoloog en afdelingshoofd van het Radboudumc Annemiek Nap in een video die op TikTok rondgaat. Eén probleem: de video is niet echt.

Of althans, het is wel degelijk een video van Nap. Maar de hoogleraar heeft in het echt nog nooit van de betreffende supplementen gehoord en haar specialisme is voortplantingsgeneeskunde – dus niet het 'zuiveren van de lever, hersenen en het hart'. Het gaat hier om een deepfakevideo.

‘Totaal verbijsterd’

Een oude, echte opname van Nap is gebruikt voor een zeer discutabel en vooral misleidend reclamefilmpje van bepaalde voedingssupplementen. De originele video ging over fertiliteitszorg in coronatijd, niet over het zuiveren van het lichaam van olie. De beelden zijn echter met AI dusdanig bewerkt dat het net lijkt alsof de hoogleraar daadwerkelijk de aanbevelingen doet.

"Als arts werk je zorgvuldig aan je reputatie: alles wat wij in de media zeggen stemmen we af en is in het belang van patiënten."

"Ik was echt totaal verbijsterd", blikt Nap terug op het moment dat ze de video voor het eerst kreeg doorgestuurd. "Het lijkt namelijk best echt. In de video beweegt mijn mond tijdens het praten niet synchroon met wat ik zeg. Maar als dat je niet opvalt, zou je kunnen denken dat ik dit daadwerkelijk ben."

"Tegelijkertijd voelde ik ook een woede", gaat ze verder.  "Machteloosheid. Iemand kan dus gewoon jouw stem, gezicht en lijf gebruiken voor zoiets als dit. Als arts werk je zorgvuldig aan je reputatie: alles wat wij in de media zeggen stemmen we af en is in het belang van patiënten."

Dit artikel verscheen eerder op Voxweb, het onafhankelijke magazine van de Radboud Universiteit. Lees het volledige artikel HIER.